හිටපු ජනාධිපති මහින්ද රාජපක්ෂගේ බිරිඳ ශිරන්ති රාජපක්ෂ, 2026 ඔක්තෝබර් 7 වනදා අල්ලස් හෝ දූෂණ චෝදනා විමර්ශන කොමිෂන් සභාව විසින් අත්අඩංගුවට ගනු ලැබීය. ඇයව ඔක්තෝබර් 13 දක්වා රක්ෂිත බන්ධනාගාරගත කිරීමට කොළඹ මහේස්ත්‍රාත් අධිකරණය නියෝග කළ අතර, වැලිකඩ මැගසින් බන්ධනාගාරයේ කාන්තා අංශයේ ආරක්ෂිත ස්ථානයක ඇයව රඳවා ඇති බව බන්ධනාගාර දෙපාර්තමේන්තුව පවසයි. මේ සියල්ලට මුල වන්නේ ඇය සභාපතිනිය ලෙස සිටි “සිරිලිය සවිය” සංවිධානයේ බැංකු ගිණුමයි. එහෙත් මෙතෙක් ඇයට එරෙහි චෝදනා ඔප්පු වී හෝ අධිකරණයේ චෝදනා පත්‍ර ඉදිරිපත් වී හෝ නැත.
ආරම්භය සහ පසුබිම
ශිරන්ති රාජපක්ෂ “සිරිලිය සවිය” හඳුන්වා දුන්නේ සමාජ සේවා වැඩසටහනක් ලෙසයි. පොදුජන පෙරමුණ කියන ආකාරයට, එය 1980 අංක 31 දරන ස්වේච්ඡා සමාජ සේවා සංවිධාන පනත යටතේ 2006 දී ලියාපදිංචි විය. එහි ප්‍රකාශිත අරමුණ දිළිඳුභාවය අවම කිරීම සහ රාජ්‍ය ආයතනවලින් ආවරණය නොවන සමාජ සේවා සැපයීමයි.
සංවිධානයේ බැංකු ගිණුම මහජන බැංකුවේ සුදුවැල්ල ශාඛාවේ පවත්වාගෙන ගිය තිදෙනකුගේ ඒකාබද්ධ ගිණුමකි. ගිණුම විවෘත කිරීමේදී තිදෙනාගේම ලිපිනය ලෙස තංගල්ලේ කාල්ටන් නිවස සඳහන් කර ඇති අතර, ශිරන්ති රාජපක්ෂගේ ජාතික හැඳුනුම්පත් අංකය ලෙස 222222222V සටහන් වී ඇත. පැරණි හැඳුනුම්පත් අංකයේ මුල් සංඛ්‍යා දෙකෙන් උපන් වර්ෂය පෙන්වන බැවින්, 1922 උපන් අයෙකුට අදාළ එවැන්නක් ඇයට තිබිය නොහැකි බවට චෝදනා එල්ල වී ඇත. තවත් අත්සන් කරුවකුගේ අංකය ලෙස 111111111 ද සඳහන් වී ඇත.
නියෝජ්‍ය ඇමති සුනිල් වටගල පාර්ලිමේන්තුවේදී කීවේ, ගිණුම විවෘත කිරීමේදී වංක තොරතුරු ඉදිරිපත් කළ බවත්, ගිණුමේ මැන්ඩේට් පත්‍රය බැංකුවෙන් අස්ථානගත වී ඇති බවත්ය. එය අධිකරණ තීන්දුවක් නොව නියෝජ්‍ය ඇමතිවරයාගේ ප්‍රකාශයකි.
මුදල් සහ ගිණුම් පිළිබඳ තොරතුරු
ගිණුමේ ශේෂය මිලියන 43ක් පමණ බව නියෝජ්‍ය ඇමතිවරයා පැවසීය (2015 දී පරීක්ෂණ ඇරඹෙන විට රුපියල් මිලියන 43.8ක් ලෙස වාර්තා විය). දැනට ගිණුමේ ගනුදෙනු අත්හිටුවා ඇත. අවස්ථා 88 කදී රුපියල් 82,900,089ක් බැර වී ඇති අතර, අවස්ථා 129 කදී රුපියල් 39,015,651ක් ආපසු ගෙන ඇත (නියෝජ්‍ය ඇමති ප්‍රකාශයේ අංක තරමක් වෙනස්ව වාර්තා වී ඇත). ඊට අමතරව සිරිලිය සවිය නමින් රුපියල් මිලියන 10ක ස්ථාවර තැන්පතුවක් පවතී.
විමර්ශකයන්ගේ අවධානය යොමු වූ ප්‍රධාන ගනුදෙනුව නම්, ජාතික ඉතිරි කිරීමේ බැංකුවෙන් (NSB) 2010 දී ගිණුමට බැර වූ රුපියල් මිලියන 10කි. අල්ලස් කොමිසම අධිකරණයට කීවේ, ලේඩි රිජ්වේ ළමා රෝහලට CT ස්කෑන් යන්ත්‍රයක් ලබා ගැනීමට යැයි ශිරන්ති රාජපක්ෂ කළ ලිඛිත ඉල්ලීමකට අනුව මෙම මුදල බැර කළ බවයි. එවකට NSB අධ්‍යක්ෂ මණ්ඩල සාමාජිකයන් පැවසුවේ, එම බැර කිරීම සාමාන්‍ය ක්‍රමවේදයෙන් පරිබාහිරව සිදු වූ බවයි. තවද විදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශයෙන් සහ හුවාවේ සමාගමෙන්ද ගිණුමට මුදල් බැර වී ඇති බවත්, ඒවා අපරාධයකින් උපයාගත් දේපළ පිළිබඳ පනත යටතේ විමර්ශනය වන බවත් කොමිසම කීවේය. එමෙන්ම NSB මුදල් යොදාගෙන කොළඹ 07 ටොරින්ටන් ප්‍රදේශයේ නිවසක් මිලදී ගෙන ඇතැයි විමර්ශකයෝ සොයාගෙන ඇතැයි වාර්තා වේ. මේ සියල්ල චෝදනා මිස අධිකරණයෙන් තීරණය වූ කරුණු නොවේ.
නීතිමය පරීක්ෂණ සහ චෝදනා
සිරිලිය සවිය ගිණුම ගැන පරීක්ෂණ ඇරඹුණේ 2015 දී ලද පැමිණිල්ලකින් පසුවය. 2015 ජූනි 1 වනදා පොලිස් මූල්‍ය අපරාධ විමර්ශන කොට්ඨාසය ඇයගෙන් එවකට කථානායකයාගේ නිල නිවසේදී ප්‍රශ්න කළේය. දූෂණ විරෝධී පෙරමුණ 2015 දී කළ ලිඛිත පැමිණිල්ලක් අනුව අල්ලස් කොමිසම විමර්ශන ආරම්භ කළ බව කොමිසම අධිකරණයට කීවේය.
රතු කුරුස සංවිධානය 2011 අගෝස්තු සිට 2015 ජනවාරි 20 දක්වා WP KA-0642 අංක දරන ඩිෆෙන්ඩර් රථයක් සිරිලිය සවියට ලබා දී තිබූ බව CID එකට දන්වා තිබිණි. 2017 දී වසීම් තාජුදීන් ඝාතනය පිළිබඳ පරීක්ෂණවලට අදාළව ප්‍රකාශයක් ලබා ගැනීමට ඇයව කැඳවූ නමුත්, 2017 ජූලි 27 වනදා ඇය පැමිණියේ නැතැයි වාර්තා වේ. ඒ සම්බන්ධයෙන් ඇයට එරෙහිව චෝදනාවක් ඉදිරිපත් වී ඇති බවට වාර්තාවක් නැත.
මෙම පරීක්ෂණ නීතිපතිවරයා වෙත යොමු වූ අතර, 2025 ජූලි වන විට නඩුවක් පවත්වා නොතිබිණි. 2026 පෙබරවාරි 3 වනදා ශිරන්ති රාජපක්ෂ FCID එකට පැමිණ පැය හතරකට වැඩි කාලයක් ප්‍රකාශයක් ලබා දුන්නාය. පොදුජන පෙරමුණ කියා සිටින්නේ, මෙය දේශපාලන පළිගැනීමක් බවයි. ක්‍රීඩා අමාත්‍යාංශය සඳහා යැයි කියමින් තීරු බදු සහන යටතේ ආනයනය කළ සුඛෝපභෝගී බස් රථ දෙකක් කාල්ටන් පෙර පාසලට ලබා දීම සම්බන්ධයෙන් අපරාධ චෝදනා සලකා බැලීමට ප්‍රමාණවත් හේතු ඇතැයි නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුව උපදෙස් දී ඇතැයි වාර්තා වේ.
සැකකරුවන් සහ අධිකරණ ක්‍රියාමාර්ග
පළමු සැකකරු NSB හිටපු සභාපති ප්‍රදීප් ගාමිණී සුරාජ් කාරියවසම් ය. හිටපු අගවිනිසුරු ශිරානි බණ්ඩාරනායකගේ සැමියා වන ඔහු, ඔක්තෝබර් 7 වනදා පෙ.ව. 9.50ට පමණ කොළඹ 08 ලේක් ඩ්‍රයිව් නිවසේදී අත්අඩංගුවට ගනු ලැබීය. දෙවන සැකකාරිය වයස අවුරුදු 73ක් වන ශිරන්ති රාජපක්ෂය.
ශිරන්ති රාජපක්ෂ සැප්තැම්බර් 16 වනදා ප්‍රතිකාර සඳහා සිංගප්පූරුවට ගොස්, ඔක්තෝබර් 5 රාත්‍රියේ ආපසු පැමිණියාය. FCID එක ඇයට සැප්තැම්බර් 24 වනදා පැමිණෙන ලෙස දැනුම් දුන්නද, ඇය රටින් පිටත සිටි අතර, ඔක්තෝබර් 13 වනදා පැමිණෙන ලෙස නැවත දැනුම් දුන්නේය. ඔක්තෝබර් 5 වනදාම ඇගේ නීතිඥයෝ මාලිගාකන්ද මහේස්ත්‍රාත් අධිකරණයේ අත්අඩංගුවට ගැනීම වැළැක්වීමට අපේක්ෂිත ඇප අයදුම්පතක් ඉදිරිපත් කළහ. එය ඔක්තෝබර් 12 වනදා විභාගයට නියමිතව තිබිණි.
ඔක්තෝබර් 7 වනදා උදෑසන අල්ලස් කොමිසමේ නිලධාරීහු කිරුළපන පූර්වාරාම මාවතේ ඇගේ නිවසට පැමිණ, පැය දෙකකට ආසන්න ප්‍රකාශයක් සටහන් කර ගත් පසු, පෙ.ව. 9.56ට පමණ ඇයව අත්අඩංගුවට ගත්හ. එදින දහවල් ඇය සහ ප්‍රදීප් කාරියවසම් කොළඹ මහේස්ත්‍රාත් අධිකරණයට ඉදිරිපත් කරන ලදී.
අල්ලස් කොමිසම වෙනුවෙන් සහකාර නීති අධ්‍යක්ෂ යශ්මදා ලොකුනාරංගොඩ කීවේ, ප්‍රදීප් කාරියවසම් අල්ලස් පනතේ 70 වගන්තිය යටතට වැටෙන දූෂණ වරදක් සිදු කර ඇති බවත්, ශිරන්ති රාජපක්ෂ ඊට ආධාර අනුබල දී මුදල් පෞද්ගලික අවශ්‍යතාවයට යොදාගැනීමෙන් පොදු දේපළ පනත යටතේ වරදක් සිදු කර ඇති බවත්ය. ඇයට එරෙහිව පොදු දේපළ පනතේ 8(1) වගන්තිය ප්‍රකාරව සහතිකයක් ඉදිරිපත් කර ඇති බැවින්, නඩු විභාගය අවසන් වන තුරු රක්ෂිත බන්ධනාගාරගත කරන ලෙස කොමිසම ඉල්ලා සිටියේය.
ප්‍රදීප් කාරියවසම් වෙනුවෙන් ජනාධිපති නීතිඥ නලින්ද ඉන්දතිස්ස, ඔහුට එල්ල වී ඇත්තේ ඇප ලබාදිය හැකි වරදක් බව කියමින් ඇප ඉල්ලා සිටියේය. ශිරන්ති රාජපක්ෂ වෙනුවෙන් ජනාධිපති නීතිඥ අනිල් සිල්වා කීවේ, සිරිලිය සවිය 2006 සිට රජයේ අනුමැතිය ඇති සුබසාධන සංවිධානයක් බවත්, NSB මුදල් අදටත් ගිණුමේ ඇති බවත්ය. ස්කෑනරය සඳහා රුපියල් මිලියන 160ක් අවශ්‍ය වුවත් 2014 වන විට එකතු වී තිබුණේ මිලියන 42ක් පමණක් බවත්, ආණ්ඩු වෙනසින් පසු ගිණුම ශීත කළ නිසා මුදල් එකතු කිරීම නැවතුණු බවත්, එබැවින් දූෂණයක් සිදු වී නැති බවත් ඔහු තවදුරටත් කීවේය. ඇයගේ වයස 73ක් බවත්, හෘද රෝගී තත්ත්වයක් ඇති බවත්, බන්ධනාගාරගත කිරීම ඇගේ ජීවිතයට අවදානමක් බවත් ඇගේ නීතිඥයෝ පැවසූහ.
කරුණු සලකා බැලූ අධිකරණය, ප්‍රදීප් කාරියවසම් රුපියල් මිලියන 10 බැගින් වූ ඇප දෙකක් මත ඇපයට මුදා හැරියේය. ශිරන්ති රාජපක්ෂව ඔක්තෝබර් 13 දක්වා රක්ෂිත බන්ධනාගාරගත කළ අතර, ඇයට පෞද්ගලික රෝහලක ප්‍රතිකාර ලබා දීමටද නියෝග කළේය. බන්ධනාගාර කොමසාරිස් සහ මාධ්‍ය ප්‍රකාශක සේනක පල්ලෙත්තන්න පැවසුවේ, ඇයව මැගසින් බන්ධනාගාරයේ කාන්තා අංශයේ ආරක්ෂිත ස්ථානයක රඳවා ඇති බවයි.
වත්මන් තත්ත්වය සහ ඊළඟ පියවර
ඔක්තෝබර් 8 වනදා ඇයව පෞද්ගලික රෝහලකට රැගෙන යාමට නියමිතව තිබුණද, බන්ධනාගාර දෙපාර්තමේන්තුව එදින එය සිදු නොකිරීමට තීරණය කළේය. බන්ධනාගාර රෝහලේදී විශේෂඥ වෛද්‍යවරයකු ඇයව පරීක්ෂා කළ අතර, ඔහුගේ නිර්දේශය අනුව ඔක්තෝබර් 9 වනදා කොළඹ ජාතික ඇස් රෝහලට රැගෙන යාමට නියමිතය.
මෙතෙක් නඩුවේ අවසන් තීන්දුවක් නැත. ශිරන්ති රාජපක්ෂට හෝ ප්‍රදීප් කාරියවසම්ට එරෙහි චෝදනා ඔප්පු වී හෝ අධිකරණයේ චෝදනා පත්‍ර ඉදිරිපත් වී හෝ නැත. එබැවින් චෝදනා ඔප්පු වන තුරු දෙදෙනාම නීතිය ඉදිරියේ නිර්දෝෂී ලෙසම සැලකේ.
ශිරන්ති රාජපක්ෂ චෝදනා ප්‍රතික්ෂේප කර ඇති අතර, මුදල් අවභාවිත වී නැති බව කියා සිටී. මහින්ද රාජපක්ෂගේ නීතිඥ සහ ප්‍රකාශක මනෝජ් ගමගේ පවසන්නේ, ඒ මුදල් සිරිලිය සවිය ගිණුමේ ආරක්ෂිතව පවතින බවත්, කිසිදු වංචාවක් සිදු වී නැති බවත්ය. ඉතා වැදගත් දිනය ඔක්තෝබර් 13 වන අතර, එදින නඩුව නැවත කැඳවෙන අතර ඇයට FCID එකට පැමිණෙන ලෙසද දැනුම් දී ඇත.
දේශපාලන සන්දර්භය
මහින්ද රාජපක්ෂ 2005 සිට 2015 දක්වා ජනාධිපති ධුරය දැරූ අතර, ඒ කාලයේ රාජපක්ෂ පවුල රටේ දේශපාලනය තදින් ග්‍රහණය කරගෙන සිටියේය. ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක නායකත්වයෙන් යුත් රජය යටතේ රාජපක්ෂ පවුලේ සාමාජිකයන් සම්බන්ධ විමර්ශන යළි ඇරඹී ඇත. ශිරන්තිගේ වැඩිමල් පුත් නාමල් රාජපක්ෂ, ශ්‍රී ලංකන් ගුවන් සේවයේ ගුවන් යානා මිලදී ගැනීම සම්බන්ධ අල්ලස් චෝදනා මත 2026 සැප්තැම්බර් 4 වනදා අත්අඩංගුවට ගෙන දැනට රක්ෂිත බන්ධනාගාරයේ සිටී. දෙවන පුත් යෝෂිත රාජපක්ෂද 2026 ජූනි මාසයේදී අල්ලස් කොමිසම විසින් අත්අඩංගුවට ගනු ලැබීය. රාජපක්ෂ පවුල සහ පොදුජන පෙරමුණ මෙම නඩු දේශපාලන පළිගැනීමක් ලෙස හඳුන්වයි.
